มารยาทและซุนนะฮ์ของผู้ถือศีลอด ตอนที่ 5
มารยาทและแบบฉบับที่พึงปฏิบัติในการถือศีลอด
[มารยาทที่ห้า] : ให้กล่าวว่า “ฉันถือศีลอดครับ /ค่ะ” เมื่อถูกเชิญไปรับประทานอาหาร
เมื่อผู้ถือศีลอดถูกเชิญให้รับประทานอาหาร ก็ให้เขากล่าวแก่ผู้เชิญว่า “ฉันกำลังถือศีลอดอยู่ครับ/ค่ะ” ไม่ว่าจะเป็นการถือศีลอดในภาคฟัรดู (บังคับ) หรือการถือศีลอดภาคสุนัต (ส่งเสริม) และควรกล่าวดุอาอ์ให้แก่เจ้าของอาหารด้วย ¹
หากการถือศีลอดของเขาทำให้เจ้าของอาหารรู้สึกลำบากใจ ก็เป็นสิ่งที่พึงกระทำ (มุสตะหับ) ให้เขาละศีลอดเพื่อร่วมรับประทานอาหารกับเจ้าของอาหาร แต่หากการถือศีลอดของเขาไม่ได้ทำให้เจ้าของอาหารรู้สึกลำบากใจ ก็ไม่จำเป็นต้องละศีลอด ; ทั้งนี้หลักเกณฑ์ดังกล่าวใช้กับการถือศีลอดภาคสุนัตเท่านั้น ส่วนการถือศีลอดภาคฟัรดู (บังคับ) นั้น ไม่อนุญาตให้ละศีลอดโดยเด็ดขาด ²
มีรายงานยืนยันจากท่านอบูฮุรอยเราะฮ์ (ร่อฎิยัลลอฮุอันฮุ) ในบันทึกของมุสลิม (1150) ท่านเล่าว่า : แท้จริงท่านนบีมุฮัมมัด ﷺ กล่าวว่า :
((إذا دُعِيَ أحدُكم إلى طعامٍ وهو صائِمٌ، فليَقُلْ: إنِّي صائِمٌ))
“เมื่อคนใดคนหนึ่งในหมู่พวกท่านถูกเชิญไปรับประทานอาหารในขณะที่เขากำลังถือศีลอดอยู่ ก็ให้เขากล่าวว่า « ฉันกำลังถือศีลอดอยู่ »”
และมีรายงานจากท่านอนัส บิน มาลิก (ร่อฎิยัลลอฮุอันฮุ) ในบันทึกของอัลบุคอรีย์ (1982) และมุสลิม (2481) ท่านได้เล่าว่า :
((دخَلَ النبيُّ صلَّى اللهُ عليه وسلَّم على أمِّ سُلَيمٍ، فأتَتْه بتَمرٍ وسَمنٍ، قال: أعِيدُوا سَمْنَكم في سِقائِه، وتَمْرَكم في وِعائِه؛ فإنِّي صائِمٌ. ثم قام إلى ناحيةٍ مِنَ البَيتِ فصَلَّى غيرَ المكتوبةِ، فدعا لأمِّ سُلَيمٍ وأهلِ بَيْتِها))
“(ครั้งหนึ่ง)ท่านนบี ﷺ ได้เข้าไปหาอุมมุสุลัยม์ ทันใดนั้นนางจึงนำอินทผลัมและเนยมามอบให้แก่ท่านนบี , ท่านนบี ﷺ จึงกล่าวว่า
“จงนำเนยของพวกท่านกลับไปใส่ในภาชนะของมัน และอินทผลัมของพวกท่านก็นำกลับไปในภาชนะของมัน ; เพราะอันที่จริงฉันกำลังถือศีลอดอยู่” จากนั้นท่านก็ลุกขึ้นไปยังมุมหนึ่งของบ้าน แล้วละหมาดสุนัต จากนั้นท่านก็ได้ดุอาอ์ให้แก่อุมมุสุลัยม์และครอบครัวของนาง”
ท่านเชค อับดุลอะซีซ บินบาซ (ร่อฮิม่าฮุ้ลลอฮ์) ได้กล่าวว่า : “แขกผู้มาเยือน หากเขาถือศีลอดอยู่ เขามีสิทธิ์เลือกได้ จะละศีลอดก็ได้ หรือจะถือศีลอดต่อก็ได้ หากเขาต้องการ ซึ่งในกรณีนี้ท่านนบี ﷺ ได้เลือกที่จะถือศีลอดต่อไป...” - ดู (อัลฮุลัล อัลอิบรีซียะฮ์ มิน อัตตะอ์ลีกอติลบาซียฮ์ อะลา ศ่อฮีฮิลบุคอรีย์ : 2/157)
¹ ดู “อัลมุฮัลลา” ของอิบนุ ฮัซมิน (7/32) , “ชัรฮ์ ริยาฎิศศอลิฮีน” ของอิบนุ อุซัยมีน (2/480)
² ดู “ชัรฮุนนะวะวีย์ อะลา มุสลิม” (9/236)
