องค์ประกอบของการถือศีลอด

องค์ประกอบของการถือศีลอดมีอยู่ด้วยกันสองรากฐานสำคัญ หากขาดข้อหนึ่งข้อใดไป การถือศีลอดจะใช้ไม่ได้โดยทันที ซึ่งสองข้อนี้ ได้แก่ :

องค์ประกอบที่หนึ่ง

การตั้งเจตนา

ความหมายก็คือ การมีจุดมุ่งหมาย ซึ่งหมายถึงการที่หัวใจตั้งใจจะกระทำสิ่งหนึ่ง และมีความแน่วแน่ต่อสิ่งนั้นโดยปราศจากความลังเล ในที่นี้ หมายถึง การตั้งใจที่จะถือศีลอด

ซึ่งหลักฐานที่ชี้ให้เห็นว่า การมีเจตนา เป็นองค์ประกอบสำคัญที่ทำให้การถือศีลอดถูกต้องใช้ได้ ก็คือ คำกล่าวของท่านร่อซู้ล ﷺ ที่ว่า :

« إنما الأعمال بالنيات وإنما لكل امرئ ما نوى »

“แท้จริงบรรดาการงานทั้งหลายนั้นขึ้นอยู่กับเจตนา และแต่ละคนจะได้รับ(ผลตอบแทน)ตามที่เขาได้ตั้งเจตนาไว้” (บันทึกโดยอัล-บุคอรีย์และมุสลิม)

ซึ่งหะดิษบทนี้ครอบคลุมการงานทุกประเภท และรวมถึงคำกล่าวของท่านร่อซู้ล ﷺ ในหะดิษของท่านหญิงฮับเซาะฮ์ (ร่อฎิยัลลอฮุอันฮา) ที่ว่า :

« من لم يبيت الصيام قبل الفجر فلا صيام له »

“ผู้ใดมิได้ตั้งเจตนาถือศีลอดก่อนแสงฟะญัรจะขึ้น ก็ไม่มีการถือศีลอดสำหรับเขา” (บันทึกโดยอะหมัด และบรรดาเจ้าของอัสสุนัน)

องค์ประกอบที่สอง

การงดเว้นจากสิ่งที่ทำให้เสียศีลอดทั้งหลาย

ในข้อนี้จำเป็น(วาญิบ)สำหรับผู้ถือศีลอดที่จะต้องงดเว้นจากทุกสิ่งที่ทำให้กาศีลอดเป็นโมฆะ โดยงดเว้นจากบรรดาสิ่งที่ทำให้เสียศีลอดทั้งหลาย ตั้งแต่แสงฟะญัรขึ้น จนกระทั่งดวงอาทิตย์ลับขอบฟ้า เช่น การกิน การดื่ม และการมีเพศสัมพันธ์ โดยมีรายงานอิจมาอ์ (มติเอกฉันท์ของบรรดานักวิชาการ) ในเรื่องนี้ โดยท่านอิบนุ ฮัซมิน ¹ อิบนุ อับดิ้ลบัร ² และอิบนุ ตัยมียะฮ์ ³

ท่านอิบนุ ตัยมียะฮ์ (ร่อฮิม่าฮุ้ลลอฮ์) ได้กล่าวว่า :

« ثبت بالنَّصِّ والإجماعِ مَنعُ الصَّائِم مِنَ الأكلِ والشُّربِ والجِماع »

“ได้มีหลักฐานยืนยันจากตัวบทและมติเอกฉันท์ระบุถึงการห้ามไม่ให้ผู้ที่ถือศีลอดกินและดื่ม และมีเพศสัมพันธ์...” - ดู “มัจมัวอ์ อัลฟะตาวา” (25/246)

📖 อ้างอิง

¹ ดู “มะรอติบ อัลอิจมาอ์” (39)

² ดู “อัตตัมฮีด” (19/53)

³ ดู “มัจมัวอ์ อัลฟะตาวา” (25/246)